Ciekawostki o Bożym Narodzeniu i Wigilii

Ciekawostki Boże Narodzenie i WigiliaBoże narodzenie to jedno z najważniejszych świąt w Polsce oraz o dużej wadze w znaczniej części świata chrześcijańskiego. W każdym kraju gdzie jest one obchodzone obrządki mają inny unikalny charakter i tradycje.

Boże Narodzenie i jego obyczaje są tak naprawdę zlepkiem wielu różnych tradycji z różnych części świata zarówno pogańskich, dawno słowiańskich, germańskich jak i później dodanych elementów i znaczeń chrześcijańskich.

1. Pierwsza historyczna wzmianka o Bożym Narodzeniu pochodzi z 354 roku ale nie należy jej mylić z kolacją (czyli oddania czci duchom) jaka była zwyczajem słowińskim a później przejętym przez kościół.

2. Boże Narodzenie w chrześcijańskim świecie obchodzone jest od IV (4) wieku. Tradycja zakazywała czesania się, przeglądania się w lustrze i spania w ciągu dnia. Zwyczajowo nie urządzano w tym dniu wesel ani żadnych zabaw, poza najbliższą rodziną nie składano i nie przyjmowano wizyt.

3. Kolędę „Cicha noc” przetłumaczono na ponad 300 języków i dialektów. Została ona po raz pierwszy wykonana podczas pasterki w 1818 roku w Austrii. Autorem oryginalnych słów niemieckich Stille Nacht był Joseph Mohr a melodię ułożył Franz Xaver Gruber.

4. Wierzono że tego dnia zwierzęta mogą zacząć mówić (przez co były nawet dla nich specjalne opłatki pod innym kolorem).

5. Zwyczaj ubierania choinek narodził się wśród ludów germańskich – czyli dzisiejszych Niemców. Ludy germańskie zaczęły przystrajać zielone drzewka jeszcze przed pojawieniem się chrześcijaństwa. Dekoracje przyjmuje się że służyły rozświetlaniu ciemnych i ponurych zimowych dni. Pierwsze „choinki” pojawiły się w Strasburgu w XVII wieku.

6. Do stołu zawsze powinien być zgodnie z tradycją biały obrus pod jaki znajduje się trochę siana. Powinno być przynajmniej jedno puste miejsce dla nieoczekiwanego gościa jakiego nie wolno odprawić. Siada się do stołu dopiero po zobaczeniu pierwszej gwiazdy na niebie. Głowa rodziny lub osoba najstarsza odmawia modlitwę i następuje dzielnie się opłatkiem – niekoniecznie z krępującymi życzeniami. Potraw teoretycznie powinno być 12 na pamiątkę ilości apostołów – ale jest to zwyczaj sztuczny wymyślony przez kościół i w każdym kraju jest inny.

7. Kolędowanie czyli składanie wizyt po domach w przebraniu za postaci biblijne lub zwierzęta miało na celu niesienie dobrej nowiny i zarobieniu trochę pieniędzy od odwiedzonych. Obecnie ten zwyczaj bardzo wygasa.

8. Kawałek gałęzi lub czubka sosnowego wieszano pod sufitem jaki był udekorowany co miało chronić przed złem i przynieść dobrobyt dla domu i jego mieszkańców.

9. Początkowo kościół był przeciwny choinkom w domach w te święta ale zaakceptował je adoptując je do symbolu dobra i zła biblijnego. Na choince więc powinno być zawsze jabłko na symbol dobrobytu jako rajskiego owocu. Co nie zmienia faktu że jest to zwyczaj sztuczny.

10. Łańcuchy na choince symbolizowały węża kusiciela a gwiazda na szczycie choinki gwiazdę betlejemską, lampki symbolizują ciepło jakie ma ogrzewać domowników wracających do domu.

11. Początkowo powinna być nieparzysta ilość dań – gdyż liczba nieparzysta była zawsze kojarzona z dobrobytem i pomyślnością. Potrawy natomiast powinny być proste.

12. Dawniej wigilia była obchodzona w różnych dniach i miesiącach ale ostatecznie wybrano okolice przesilenia zimowego czyli 24 grudnia w kościołach zachodnich (boże narodzenie 25) oraz 6 styczniach we wschodnich.

13. W różnych krajach obchodzi się zupełnie inaczej boże narodzenie – w Grecji poza domem i trwa one 12 dni, w Anglii nie ma wigilii tylko wspólny obiad pierwszego dnia bożego narodzenia we Francji dopiero rozpoczyna się po pasterce a w Holandii nie ma wigilii ani postu ani prezentów pod choinkę natomiast w USA rozpoczyna się w pierwszą sobotę grudnia – co kraj to inny obyczaj.

14. 25 grudnia nie jest dniem urodzenia Chrystusa jest to sztuczna data wyznaczona przez kościół do upamiętnienia takiego zdarzenia – dokładnego dnia chyba nie zna nikt.

15. Tradycyjne kolory świąt to zielony, czerwony i złoty z czego zielony symbolizuje życie i odrodzenie, czerwony oczywiście krew Chrystusa, a złoty bogactwo i królewskie pochodzenie. Ale jak wszystkie pozostałe punkty nawiązujące do wiary chrześcijańskiej jest to zwyczaj i znaczenia sztucznie stworzone przez kościół.

16. Pierwszą udekorowaną choinkę na Boże Narodzenie przyjmuje się że miano pokazać w łotewskiej Rydze w 1510 roku

17. Pierwszą kartkę z życzeniami z okazji Świąt Bożego Narodzenia wysłał w 1842 r. 16-letni londyński artysta, William Maw Egley, ale podobno jego pomysł nie został doceniony przez adresata – niestety nie wiadomo na jakiej zasadzie.

18. Pierwsze choinkowe bombki, zwane w Małopolsce bańkami, pojawiły się w Polsce dopiero w XIX wieku.

19. Pierwowzorem dzisiejszego Świętego Mikołaja był biskup Miry (dzisiejszej Turcji) a wizerunek grubego brodatego faceta został przyjęty z starych rysów reklam Coca Coli – dawniej były jego inne różne wyobrażenia a nawet postać mikołaja podobno służyła do straszenia dzieci.

20. Elektryczne lampki choinkowe zostały po raz pierwszy użyte w1882 roku, w trzy lata po udoskonaleniu żarówki przez Thomasa Edisona. Na pomysł wykorzystania elektrycznych lampek wpadł asystent Edisona, Edward Johnson. Dzięki temu było mniej podpaleń choinek przez dotychczas używane zwykłe świeczki.

21. Jemioła na długo zanim została wykorzystana jako symbol pocałunków w czasie świąt Bożego Narodzenia, już od dawna była uważana przez Celtów za roślinę magiczną. Wierzono, że ma ona zdolność leczenia ran i przywracania płodności. Zwyczaj całowania się pod jemiołą pojawił się dopiero w czasach wiktoriańskich, czyli w latach 1837-1901. Pamiętać jednak należy że jemioła to drzewny pasożyt.

22. Pierwszą szopkę podobno stworzył święty Franciszek z Asyżu, w 1224 roku. Miała ona charakter edukacyjny; przy jej pomocy podobno Franciszek wyjaśniał wiernym sedno Bożego Narodzenia.

To wszystkie ciekawostki i fakty o Bożym Narodzeniu oraz Wigilii jakie przygotowaliśmy. Jak widać jest to bardzo stary zwyczaj jaki ma mnóstwo znaczeń. Niestety większość przypisywanej tradycji jest sztuczna jaka została syntetycznie na siłę dodana przez kościół po wchłonięciu różnych obrzędów tworzących obecnie to święto.

Nie zmienia to jednak faktu, że jest to przez wielu jedno z ulubionych świąt zarówno przez obfite i niecodzienne jedzenie jak i ogólny ich charakter oraz klimat. Zapraszamy do kolejnych tematów.

6 komentarzy

  1. Genialny temat opracowanych ciekawostek z tych świąt. Nawet połowy bym się nie spodziewała. Coś wspaniałego. Z tymi choinkami i przyprawioną definicją bardzo zaskakujące informacje.

    Mirka
  2. Od zawsze mówię że kościół jest taki że wszystko tylko wchłonął i to jeden wielki stek sztucznych prawda. Coś jest ale nie to co głosi kościół bo sam grzeszy na najwyższych stanowiskach do wieków. Bardzo fajny temat.

    Antek Majster
  3. Szkoda że święta zawsze tak szybko mijają że ledwo się zaczną w wydaje się że już się skończyły. Genialnie i ciekawie opracowany temat o bożym narodzeniu i wigilii, wiele dowiedziałem się ciekawostek z niego.

    Misztel
  4. To faktycznie bardzo ciekawe że kościół był taki stronniczy i zrobił to wszystko sztucznie i na siłę. Genialnie opracowany temat.

    Natol Kowal
  5. Mega super duża garść faktów świątecznych. Dla mnie takie ciekawostki są bardzo przydatne bo można je opowiedzieć przy stole podczas kolacji. Bardzo dobrze przedstawiony temat i na pewno sobie wydrukuję aby potem poczytać o tym święcie biesiadnikom. Dziękuję za wspaniały prezent – bo właśnie tak traktuję ten artykuł.

    Antoni
  6. Rewelacyjne informacje i przestawienie ciekawostek. Uwielbiam Wasze fili i artykuły właśnie z takimi rzeczami i zawsze liczę na więcej. Nie mogę się doczekać nowych. Dziękuję za film i artykuł oraz oczywiście wszystkim wszystkiego najlepszego.

    Edyta Koberć

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.